← wszystkie projekty
Energia

Elektrownia Jądrowa „Żarnowiec”

anulowane etap: budowa porzuconespisane na straty

Żarnowiec był pierwszą polską elektrownią jądrową, budowaną od 1982 roku nad Jeziorem Żarnowieckim (wieś Kartoszyno) w województwie pomorskim jako inwestycja państwa. Projekt zakładał radzieckie reaktory WWER-440 o łącznej mocy ok. 1600 MW, a uruchomienie pierwszego bloku planowano na 1989 rok. Po awarii w Czarnobylu, narastającym sprzeciwie społecznym i głębokim kryzysie gospodarczym budowę wstrzymano, a 17 grudnia 1990 roku rząd Tadeusza Mazowieckiego uchwałą Rady Ministrów postawił inwestycję — zaawansowaną w ok. 40% — w stan likwidacji. Jest to historyczny punkt odniesienia dla polskich rezygnacji z energetyki jądrowej.

Dlaczego się nie udało

Budowę elektrowni rozpoczęto w 1982 roku, jednak po awarii w Czarnobylu (1986), rosnącym sprzeciwie społecznym oraz problemach z finansowaniem w okresie transformacji ustrojowej prace wyhamowano. 17 grudnia 1990 roku rząd Tadeusza Mazowieckiego uchwałą Rady Ministrów (nr 204) postawił inwestycję „Elektrownia Jądrowa Żarnowiec w budowie” w stan likwidacji. Jako powody wskazywano zbędność dla wewnętrznego bilansu energetycznego, wątpliwą opłacalność w porównaniu do elektrowni konwencjonalnych oraz kwestie bezpieczeństwa. W chwili przerwania budowa była zaawansowana w ok. 40%; elektrowni nigdy nie ukończono ani nie uruchomiono.

Jak poszło

Ocena: rozstrzygnięte. Sygnały wyłącznie tam, gdzie są udokumentowane.

Dostarczenie niedostarczone
Wykorzystanie nieuruchomione
Straty znane koszty utopione · 500 mln USD
uruchomienie bloków / wyprodukowana energia
40 MW (n/d (inwestycja postawiona w stan likwidacji w 1990 r.))

Kalendarium

  1. Start budowy 31 mar 1982
  2. Pierwotny termin 1989

Historia zmian

  • 1982 etap: budowa

Znaczenie

Zaniechanie Żarnowca oznaczało utratę pierwszej polskiej elektrowni jądrowej i stabilnego, niskoemisyjnego źródła energii na Wybrzeżu na kilkadziesiąt lat, a także rozproszenie wyszkolonej kadry energetyki atomowej. Środki poniesione na inwestycję (szacowane na ok. 500 mln USD z 1990 roku przy ok. 40% zaawansowania budowy) zostały w większości zmarnowane, a Polska ponownie rozpoczęła program jądrowy dopiero dekady później. Żarnowiec funkcjonuje dziś jako symboliczny i historyczny punkt odniesienia dla debaty o krajowej energetyce jądrowej.

Źródła 6 · 5 zarchiwizowane

Każdy fakt w tej karcie pochodzi z poniższych źródeł. Przy źródle — które pola potwierdza.

  1. Wikipedia (pl)
    Start budowyPierwotny terminStatusInwestor
    Start budowy „31 marca 1982"
    Pierwotny termin „Pierwotnie planowano uruchomienie pierwszego bloku energetycznego o mocy zainstalowanej 465 MW w roku 1989"
    locations „w miejscu zlikwidowanej wsi Kartoszyno nad Jeziorem Żarnowieckim"
    Powód niepowodzenia „17 grudnia 1990 – Rada Ministrów podjęła Uchwałę nr 204 w sprawie postawienia „Elektrowni Jądrowej Żarnowiec w Budowie” w stan likwidacji"
  2. Nukleo.pl
    Etapprogress.pctStart budowyPowód niepowodzenia
    progress.pct „której stopień zaawansowania szacowano na 40%"
  3. Energetyka24 21 maj 2021
    Statusprogress.pctPowód niepowodzenia
    Status „17 grudnia 1990 roku Uchwałą Rady Ministrów postawiono Elektrownie Jądrową Żarnowiec w stan likwidacji"
    Etap „stan zaawansowania prac przy budowie EJ Żarnowiec wynosił ok. 40%, a obiektów zaplecza ok. 85%"
  4. gov.pl (Polski Atom, Ministerstwo)
    StatusInwestorStart budowyPowód niepowodzenia
    Inwestor „17 grudnia 1990 roku nowy, demokratyczny rząd Tadeusza Mazowieckiego podjął uchwałę o postawieniu inwestycji «Elektrownia Jądrowa Żarnowiec w budowie» w stan likwidacji"
  5. Do Rzeczy (Historia) 17 gru 2024
    StatusStart budowy
    Status „17 grudnia 1990 roku niedokończoną elektrownię Żarnowiec postawiono w stan likwidacji."
  6. Wikipedia (en)
    EfektDostarczenieWykorzystanieStraty
    Wykorzystanie „Most of it, including two of the four reactor vessels, were scrapped. The third reactor vessel, along with various other equipment, was bought by a nuclear plant in Loviisa in Finland for training purposes. The fourth is located in a training facility for nuclear industry workers in Paks, Hungary."
    Straty „The total amount of money recovered was about $6 million, compared to the estimated expenditures of more than $500 million."